یکی از متداول ترین سوالاتی که از کوچها پرسیده می شود این است که “تفاوت کوچینگ و منتورینگ چیست؟” یا “تفاوت کوچ و منتور چیست؟” در حالی که مهارت های مورد نیاز مشابه هستند و هر دو به عنوان ابزار توسعه حرفه ای استفاده می شوند، ساختار و نتیجه کاملاً متفاوت است. در این مقاله باشگاههای کوچهای پارسی زبان به این موضوع خواهیم پرداخت.
تعریف مفهوم منتورینگ و کوچینگ
کوچینگ: فدراسیون بین المللی کوچینگ، کوچینگ را اینگونه تعریف می کند: “مشارکت با مراجعان در یک فرآیند تأمل برانگیز و خلاقانه که آنها را الهام میبخشد تا پتانسیل فردی و حرفه ای (شغلی) خود را به حداکثر برسانند.”
منتورینگ: یک تعریف ساده و گسترده از منتور «یک مشاور با تجربه و قابل اعتماد» است. بیزینس دیکشنری منتورینگ را اینگونه تعریف می کند: «سیستم آموزش کارکنان که بر اساس آن یک فرد ارشد یا با تجربه تر (منتور) به عنوان مشاور یا راهنما برای یک همکار تازه وارد یا کارآموز منصوب می شود. منتور مسئول ارائه پشتیبانی و ارائه بازخورد در مورد فردی است که مسئولیت او را بر عهده دارد» . یک نکته برای توضیح: در حالی که بسیاری از سازمانها، اغلب به عنوان بخشی از یک برنامه آموزش رهبری، برنامههای منتورینگ درون سازمانی را ارائه میدهند، رایج است که مراجعان با منتورهای خارج از سازمان خود کار کنند.
کوچها و منتورها را می توان بر اساس تخصص در صنعت (بانکداری، مراقبت های بهداشتی، تولید)، حوزه تخصصی (بازاریابی، امور مالی، منابع انسانی)، مجموعه مهارت (سخنگویی، رئیس کمیته، مجری کنفرانس) یا سایر تخصص های ارزشمند برای کار با متخصصان که می تواند زندگی حرفه ای یک فرد را بهبود بخشد، مانند خدمات اجتماعی یا خدمات کوچینگ هیئت مدیره و یا در سمت مدیریت انتخاب کرد.
تفاوت ویژگی های منتورینگ و کوچینگ
بهترین راه برای درک اینکه چگونه روابط کوچینگ و منتورینگ ساختار یافته اند، انجام یک مقایسه است. این مقایسه در ویژگی های مختلف و فرق کوچینگ و منتورینگ انجام شده است.
Timeframe، دوره زمانی
کوچینگ: این رابطه به احتمال زیاد کوتاه مدت (تا 6 ماه یا 1 سال) با یک نتیجه خاص در ذهن است. با این حال، برخی از روابط کوچینگ بسته به اهداف به دست آمده، میتوانند بیشتر ادامه داشته باشند.
منتورینگ: این رابطه بلندمدتتر است، یک یا دو سال طول می کشد، و حتی بیشتر.
Focus، تمرکز در حوزه شغلی
کوچینگ: کوچینگ بیشتر مبتنی بر عملکرد است و برای بهبود عملکرد حرفه ای در حین کار طراحی شده است.
منتورینگ: منتورینگ بیشتر مبتنی بر توسعه است، نه تنها به عملکرد شغلی فعلی حرفه ای نگاه می کند، بلکه فراتر از آن، رویکردی جامعتر برای توسعه شغلی دارد.
Structure، ساختار
کوچینگ: به طور سنتی ساختارمندتر، با جلسات منظم برنامه ریزی شده، مانند هفتگی، دو هفته ای یا ماهانه.
منتورینگ: به طور کلی جلسات غیررسمی تر هستند، بر اساس نیاز مراجع
Expertise، تجربه و تخصص
کوچینگ: کوچها به دلیل تخصص خود در زمینه خاصی استخدام می شوند، حوزه ای که مراجع تمایل به بهبود دارد. مثال ها: مهارت های ارائه، رهبری، ارتباطات بین فردی، فروش.
منتورینگ: در برنامه های منتورینگ سازمان، منتورها در یک زمینه خاص دارای ارشدیت و تخصص بیشتری نسبت به مراجعان هستند. مراجع از تجربه مربی یاد می گیرد و از آن الهام میگیرد.
Agenda، دستور جلسه
کوچینگ: دستور کار کوچینگ توسط کوچ و مراجع به طور مشترک ایجاد می شود تا نیازهای خاص مراجع را برآورده کند.
منتورینگ: دستور کار منتورینگ توسط مراجع تعیین میشود. منتور از آن دستور کار حمایت میکند.
Questioning، سوال کردن
کوچینگ: پرسیدن سوالات تأمل برانگیز ابزار برتر کوچ است که به مراجع کمک میکند تا تصمیمات مهمی بگیرد، تغییرات رفتاری را تشخیص دهد و اقدام کند.
منتورینگ: در رابطه منتورینگ، مراجع بیشتر احتمال دارد که سوالات بیشتری بپرسد و از تخصص منتور استفاده کند.
Outcome، نتیجه
کوچینگ: نتیجه یک قرارداد کوچینگ مشخص و قابل اندازهگیری است و نشانههایی از بهبود یا تغییر مثبت در حوزه عملکرد مورد نظر را نشان میدهد.
منتورینگ: نتیجه یک رابطه منتورینگ میتواند در طی زمان جابجا شود یا تغییر کند. علاقه کمتری به نتایج خاص و قابل اندازهگیری یا تغییر رفتار وجود دارد و علاقه بیشتری به رشد کلی مراجع وجود دارد.
کار با یک کوچ یا کار با یک منتور؟
با توجه به تفاوت منتور و کوچ، چه زمان از کوچ استفاده نماییم؟
- توسعه یک استعداد خام با یک مهارت جدید خاص
- تقویت حرفه ای که در آن تجربه داریم از طریق یک مهارت جدید یا تازه
- کمک به افرادی که انتظارات یا اهداف را برآورده نمی کنند
- کمک به رهبران در رویارویی با تغییرات بزرگ از طریق ادغام یا تملک، مانند مدیریت تیمهای کاری جدید حاصل از تلفیق و انطباق با ادغام فرهنگ شرکتها
- ایجاد آمادگی در یک متخصص برای پیشرفت در سازمان
- بهبود رفتار در یک دوره زمانی کوتاه، مانند کوچینگ یک مدیر اجرایی برای صحبت با رسانهها در مورد یک موضوع خاص
- کار با رهبرانی که جلسات فردی با یک کوچ را به حضور در برنامههای آموزشی «عمومی» ترجیح میدهند.
چه زمانی از یک منتور استفاده کنیم؟
- تشویق متخصصان با استعداد، تا بر پیشرفت شغلی/زندگی خود تمرکز کنند
- تشویق افراد تا ببینند چه چیزی در شغل/زندگی آنها ممکن است
- پیشرفت در توسعه رهبری حرفه ای
- انتقال دانش از متخصصان ارشد به کارمندان جدید
- گسترش روابط بین یا فرا فرهنگی در سازمان
- استفاده از فرآیند منتورینگ به عنوان مقدمه برنامه ریزی جانشین پروری
نکات انتخاب کوچ یا منتور
هنگام تصمیم گیری در مورد استفاده از یک کوچ یا یک منتور، هدفی را که می خواهید به آن برسید در نظر بگیرید. کوچ و منتور به روش های مختلف به متخصصان کمک می کنند تا به اهداف خود دست یابند. در واقع، برخی از متخصصان بسته به اهداف مورد نظر خود از چندین کوچ یا چند منتور در طول زندکی حرفهای خود استفاده میکنند. هم در کوچینگ و هم در منتورینگ، اعتماد، احترام و رازداری در خط مقدم رابطه قرار دارند. در اینجا مثالی از نحوه استفاده از یک کوچ و یک منتور آورده شده است:
تفاوت کوچ یا منتور در مثال
سعید یک همکار فروش پر انرژی است که به عنوان یک پتانسیل بالا شناخته شده است. در حالی که او در جلسات تیم فروش پرانرژی و مشتاق است، وقتی در مقابل مدیران ارشد قرار می گیرد به فردی متفاوت تبدیل می شود. عصبی میشود، لکنت میگیرد و ذهنش سرگردان میشود.
رئیس او تصمیم میگیرد که باید با یک کوچ کار کند. رئیس او یک کوچ مهارت های ارائه را استخدام می کند تا به جرمی کمک کند ارائههای جذاب تری داشته باشد. یک کوچ مهارتهای ارائه ابزارهای خاصی را که سعید برای کاهش تنش نیاز دارد، در اختیار او قرار میدهد، به او اجازه میدهد تمرکز کند و انرژی طبیعی خود را در ارائه به کار ببرد.
از آنجایی که سعید در بخش فروش و طبیعتا کار با مشتری، تازه کار است، رئیس او بلافاصله پتانسیل شغلی او را میبیند. او خودش را در 20 سال قبل می بیند. او می خواهد سعید را برای یک پست مدیریتی در چند سال آینده آماده کند. رئیس دو راه دارد: خودش نقش منتور سعید را به عهده بگیرد یا یک متخصص فروش سطح ارشد دیگری را برای منتورینگ سعید پیدا کند.
گاهی اوقات رئیس نقش کوچ یا منتور را بازی می کند. گاهی اوقات، انتخاب فرد دیگری در داخل یا خارج از سازمان برای کمک به متخصصی که به کمک نیاز دارد، مناسب تر است. هنگامی که نتایج اولیه را مشاهده کردید، متوجه خواهید شد که آیا تصمیم شما درست بوده است یا نیاز به اصلاح دارد.
همانطور که در کار با یک کوچ یا یک منتور عمیق تر می شوید، این نکات نهایی را در نظر بگیرید:
تصمیم بگیرید که به چه کمکی نیاز دارید.
آیا در تلاش هستید که بفهمید چگونه از نردبان شرکت بالا بروید؟ می خواهید برای مناصب شغلی پرقدرت در نظر گرفته شوید؟ آیا بیشتر علاقه به کار در کمیته های داخلی بدارید؟ می خواهید مهارت های ارائه خود را بهبود ببخشید تا بتوانید ارائه های بیشتری در کنفرانسهای ملی ارائه دهید؟ شما علاقهمند به مدیریت یک پروژه اجتماعی برای شرکت خود هستید؟ وقتی تصمیم گرفتید که نیازتان چیست، یک کوچ یا منتور مناسب پیدا کنید.
به کوچ یا منتور خود اعتماد کنید و به آن احترام بگذارید.
هر رابطه معناداری بر پایه اعتماد و احترام بنا شده است. شما باید به کوچ یا منتور خود اعتماد کنید تا بر اساس تجربیات زندگیش، راهنمایی، بازخورد و پشتیبانی تخصصی را به شما ارائه دهد. به همین دلیل به نظرات و ایدههای او احترام بگذارید زیرا کوچ یا منتور شما چالشهایی را پشت سر گذاشته است که ممکن است شما هنوز آنها را تجربه نکرده باشید.
قوانین اساسی را تعیین کنید.
تعیین کنید هر چند وقت یک بار جلسه خواهید داشت، رابطه شما چقدر طول خواهد کشید، نقش ها، اهمیت محرمانه بودن و روشهای ترجیحی برای ارتباط و بازخورد را مشخص کنید.
نتیجه خود را مشخص کنید.
می خواهید در پایان رابطه چه اتفاقی برای شما بیفتد؟ این موضوع را با کوچ یا منتور خود در میان بگذارید.
ذهن و قلب خود را باز کنید.
یادگیری از کسی که تجربه بیشتری نسبت به شما دارد و می تواند موفقیتها و شکستهایش را آشکارا به اشتراک بگذارد یک هدیه فوق العاده است. کلید به دست آوردن بهترین نتیجه از رابطه، توانایی شما برای وارد شدن به رابطه با ذهن و قلب باز تا حد امکان است. در تصمیم گیری های خود قضاوت کننده یا خیلی عجول نباشید. انتظار غیر منتظره را داشته باشید.
همانطور که می بینید، درگیر شدن در یک رابطه کوچینگ یا منتورینگ میتواند زندگی حرفهای و شخصی شما را به گونهای بهبود بخشد که به تنهایی نمی توانید به آن دست پیدا کنید. ذهن خود را به روی احتمالات باز نگه دارید. زمانی که به شما آموزش داده شده و راهنمایی شدهاید، میتوانید آن را با کوچینگ یا منتورینگ دیگران پرداخت کنید. آموخته های خود را بردارید و به کسانی که میتوانند از دانش و تجربه شما بهره مند شوند، انتقال دهید.
و در نهایت به تفاوت منتورینگ و کوچینگ دقت داشته و بر اساس نیاز خود آن را انتخاب کنید. اگر مایل به مطالعه بیشتر درمورد اینکه کوچ چه کسی است؟ به مقالات سایت مراجعه کنید.